Jezus-ontdekken-catechese


In de Fonteinkerk in Haarlem zijn we in oktober-november 2004 zeven maandagavonden bij elkaar geweest (van 21.00 tot 22.30 uur): jongeren uit de leeftijd van 18 tot ongeveer 30 jaar. We hebben samen gepraat en nagedacht over vragen als: 'Wie is Jezus voor mij?' 'Ken ik Jezus wel zoals Hij werkelijk is?' Hoe kan ik groeien in het liefhebben van Christus?' 'Wil ik Jezus wel echt de Heer van mijn leven laten zijn?'

Andere groepen jongeren die bijvoorbeeld onder leiding van hun predikant ook zo'n serie avonden (catechetische ontmoetingen) zouden willen hebben, kunnen gebruik maken van de onderstaande handreiking voor de zeven avonden. De avonden begonnen steeds met kort inleidend onderwijs over het thema van de avond. Daarna praatten we in groepjes van zo'n zes mensen door over (een paar van) de vragen.

Overzicht van de avonden en leesrooster 'Jezus ontdekken'

Avond 1: Wie is Jezus voor mij?

Bijbelse motto:
Het kennen van Christus Jezus, mijn Heer, overtreft immers alles. Omwille van hem heb ik alles prijsgegeven; ik heb alles als afval weggegooid. Ik wilde Christus winnen. (Filippenzen 3:8)

Kerngedachten onderwijs:
a. Op deze inleidende avond gaat het erom vragen en gedachten te inventariseren rond de Persoon van Jezus Christus.
b. Vertel als catecheet/gespreksleider iets over je eigen omgang met Jezus.
c. Maak iets duidelijk rond vragen over de Drie-eenheid: de Drie-enige God (Vader, Zoon en Geest) leer je juist door Jezus heen kennen!
d. Vul de uitdrukking 'Christus Centraal' als volgt aan: 'Christus centraal, in de kracht van de Geest en tot eer van de Vader!'

Gespreksvragen:
1. Schrijf samen zoveel mogelijk namen en beelden op die in de bijbel worden gebruikt als het gaat over Jezus.
2. Benoem die aspecten van de Persoon en het karakter van Jezus waarover je eigenlijk nog nooit speciaal hebt nagedacht.
3. Maak de volgende zin af (en gebruik niet meer dan twintig woorden): Jezus Christus is voor mij...
4. Welke bijbelverhaal over Jezus (uit een van de evangeliën) spreekt jou in het bijzonder aan?
5. Welke uitspraak van Jezus maakt indruk op jou?
6. Ken jij mensen uit je omgeving die vol zijn van Jezus? Waaraan is dat dan te merken?


Avond 2: Niemand is als Hij (Dag 1-3)

Bijbelse motto:
Daarom heeft God hem hoog verheven en hem de naam geschonken die elke naam te boven gaat, opdat in de naam van Jezus elke knie zich zal buigen, in de hemel, op de aarde en onder de aarde, en elke tong zal belijden: 'Jezus Christus is Heer,' tot eer van God, de Vader. (Filippenzen 2:9-11)

Kerngedachten onderwijs:
a. In het christelijke geloof draait alles om Christus!
b. Er is bij velen een verschil in belevingswaarde tussen de namen 'God', 'Jezus' en 'Christus'.
c. De naam Jezus is een unieke, hoog verheven naam! Want de God die zich in het Oude Testament laat kennen als Jahweh, openbaart zich in het Nieuwe Testament in Jezus.
d. Laat zien hoe de naam 'Jezus' gebruikt wordt in Zondag 11 (Heidelbergse Catechismus), Filippenzen 2:10, Hebreeën 12:2 en Openbaring 22:20.

Gespreksvragen:
1. Welke namen zijn in jouw leven belangrijk (ouders, familieleden, vrienden etc.)? Noem die namen en vertel er iets bij. Welke plaats neemt de naam Jezus tussen die namen in?
2. Kies op blz. 22 van de 47 namen voor Jezus er dire uit waarvan je zegt: daar wil ik meer over weten. Vertel waarom je juist deze namen hebt gekozen.
3. Lees de derde alinea op blz. 25 voor ('Maar het is niet los verkrijgbaar...'). Herken je deze uitspraak: 'Jezus Christus is in eigen Persson alles wat we nodig hebben'?
4. Maak onderaan blz. 26 je keuze ('Om te doen') en praat er met elkaar over door.
5. Wat weerhoudt jou ervan om Jezus centraal te stellen in je leven? Welke blokkades en gevoelens spelen daarbij een rol?


Avond 3: Sprekend zijn Vader (Dag 4-12)

Bijbelse motto:
Jezus zei: 'Ik ben de weg, de waarheid en het leven. Niemand kan bij de Vader komen dan door mij. Als jullie mij kennen zullen jullie ook mijn Vader kennen, en vanaf nu kennen jullie hem, want jullie hebben hem zelf gezien.' (Johannes 14:6-7)

Kerngedachten onderwijs:
a. Samen Zondag 1 vraag en antwoord 1 lezen om te ontdekken dat de Catechismus begint bij Christus om van daaruit te vertellen over de Vader en de Geest!
b. In ons nadenken over geloven moeten we niet beginnen bij de drie-eenheid. Dat doet de bijbel namelijk ook niet. We moeten ook niet beginnen bij het begin: schepping. We moeten beginnen in het het centrum: Christus. En vandaaruit gaat alles op z’n plek vallen!
c. God de Vader openbaart zich in het OT als Jahweh en in het NT in Jezus.
d. Velen kennen God vooral, maar vaak ook eenzijdig, als Vader. Het Vaderbeeld zal zich juist door het kennen van Jezus gaan verdiepen!
e. Bij Johannes 1 vers 18 ('Niemand heeft ooit God gezien, maar de enige Zoon, die zelf God is, die aan het hart van de Vader rust, heeft hem doen kennen.'): Niemand weet beter wat er leeft in het hart van de Vader dan Jezus, de Zoon.

Gespreksvragen:
1. Wie ken je beter: de Vader of de Zoon?
2. Praat samen door over deze vraag: Waarom is de Vader zo intens blij met zijn Zoon?
3. Wij eren de Vader het allerbeste als we zijn Zoon eren en we eren de Zoon het allerbeste als we de Vader eren. 'Als ik de Eén eer, komt de Ander nooit tekort' (blz. 38). Ben je het hiermee eens?
4. De drie-enige God leer je alleen kennen door Jezus heen. Wat vind je van deze uitspraak?
5. Wat zal het voor gevolgen hebben als mensen God proberen te kennen buiten Jezus om?
6. Praat samen door over deze gedachte: de concentratie op Jezus Christus maakt heel helder dat Islam en Christendom onverenigbare godsdiensten zijn.
7. Praat door over deze passage op blz. 56: 'Zoals de Zoon naar de Vader luisterde en Hem gehoorzaamde, zo moeten wij naar de Zoon luisteren en Hem gehoorzamen. Zoals de Zoon leefde door de Vader, zo leven wij door de Zoon. Zoals de Zoon werd bemind door de Vader, zo worden wij bemind door de Zoon.'
8. Spreek samen door over deze zinnen op blz. 63-64: 'Vaak zijn mensen op zoek naar iets van God: ze verlangen ernaar zijn vrede, zijn vergeving, zijn rust, zijn genade te ontvangen. Maar geloven is ten diepste: God zoeken om Hemzelf, God liefhebben niet om wat Hij geeft maar om wie Hij is.'


Avond 4: Christus, de Levende (Dag 13-21)

Bijbelse motto:
Ik ben de wijnstok en jullie zijn de ranken. Als iemand in mij blijft en ik in hem, zal hij veel vrucht dragen. Maar zonder mij kun je niets doen. (Johannes 15:5)

Kerngedachten onderwijs:
a. In 'Jezus ontdekken' staat op de middelste dag (Dag 17) het kruis centraal. Dat kruis vormt het centrum, het hart van het evangelie.
b. Het kruis is hét symbool van het christelijk geloof!
c. In het kruis komt alles bij elkaar: liefde en toorn, goddelijkheid en menselijkheid, vrijspraak en oordeel, kracht en zwakte, heerlijkheid en lijden.
d. Als je Jezus wilt volgen, helemaal, houd er dan rekening mee dat je een Gekruisigde Heer volgt!
e. Jezus kwam - Jezus leeft - Jezus komt! Elk van deze uitspraken heeft gevolgen voor je leven met Hem nu.

Gespreksvragen:
1. Vorm je met elkaar een beeld van de ‘gewoonheid’ van Jezus als kind op aarde door daarover van gedachten te wisselen.
2. Herken je dat ook in je eigen leven en het leven van je gemeente, dat Woorden van Jezus levend en levensveranderend zijn? Kun je daar voorbeelden van geven?
3. Wat betekent het kruis in jouw leven? Staat het kruis van Christus wel in het centrum van jouw leven? Zo nee, hoe kan dat, en wat staat er dan wel in dat centrum? Zo ja, wat betekent dat voor jou in het concrete alledaagse leven? Wat is de aanstoot van het kruis?
4. Overdenk samen grondig wat het betekent dat er in jouw leven als gelovige 'C-Power' is (zie blz. 88).
5. 'Het is het allermooiste wat er is. Je raakt er nooit over uitgedacht en je raakt er nooit op uitgekeken. Altijd is het weer anders en nog mooier dan je dacht. Het gaat over de glorie van Jezus' (blz. 91). Herken je dit, of vind je het eigenlijk een beetje overdreven?
6. 'Daarom verwachten wij die grote dag met sterk verlangen, om ten volle te genieten de beloften van God in Jezus Christus, onze Here' (blz. 101). Belijd en beleef jij deze woorden met heel je hart?


Avond 5: In de Geest van Jezus (Dag 22-30)

Bijbelse motto:
U laat u leiden door de Geest, want de Geest van God woont in u. Iemand die zich niet laat leiden door de Geest van Christus behoort Christus ook niet toe. (Romeinen 8:9)

Kerngedachten onderwijs:
a. De Geest is onlosmakelijk verbonden met Christus. Christus is onlosmakelijk verbonden met de Geest.
b. Gereformeerde christenen lopen het gevaar Christus te willen kennen zonder de Geest. Charismatische christenen lopen het gevaar de Geest te willen kennen zonder Christus.
c. Het belangrijkste werk van de Geest is: Jezus verheerlijken, Jezus in je hart brengen, Jezus groot laten worden in ons leven.
d. De Geest is de manier waarop Jezus nu bij ons is. Naar zijn Geest verlaat Jezus ons nooit meer.
e. Het werk van de Geest heeft ook te maken met zuchten en met lijden. Het is niet alleen maar vreugde en glorie.

Gespreksvragen:
1. Wie van de Twee krijgt in jouw geloofsleven en in het leven van de gemeente waar je deel van uit maakt de meeste aandacht: de Geest of de Zoon?
2. Praat samen door over de acht genoemde manieren waarop de Geest Jezus verheerlijkt (zie blz. 109-110). Welke van de genoemde manieren is voor jou nieuw?
3. Doe samen wat er onderaan blz. 118 staat: kies uit de twee rijtjes de woorden waar je je het meest bij thuisvoelt, en bespreek wat dat zegt over jouw manier van geloven.
4. Alleen als je je helemaal concentreert op Jezus en je aan Hem overgeeft aan Hem, zal de vrucht van de Geest gaan groeien in je leven. Ben je het daarmee eens? Herken je het ook in je eigen leven of het leven van een broeder of zuster?
6. Hoe blij ben jij?
7. Herken je het gevaar dat de gaven worden losgemaakt van de Gever (de Geest) en dat de Geest wordt losgemaakt van Christus?
8. Welke gaven van de Geest van Christus vind je met name voor je eigen gemeente heel belangrijk?
9. 'We zijn niet alleen als we door diepe dalen gaan' (blz. 134). Hoe herken je het werk van de Geest in perioden en momenten van je leven die moeilijk waren of zijn?


Avond 6: Worden als Hij (Dag 31-33)

Bijbelse motto:
Daarom ook is iemand die één met Christus is, een nieuwe schepping. Het oude is voorbij, het nieuwe is gekomen. (2 Korintiërs 5:17)

Kerngedachten onderwijs:
a. Veel van ons zijn groot geworden met de gedachte: 'we zijn zondaar'. Nu is dat buiten Christus inderdaad de werkelijkheid van ieder mensenleven. Maar als we Christus hebben leren kennen, mogen we onszelf ook op een nieuwe manier kennen: niet langer als zondaren die zo nu en dan ook wel eens iets goeds doen, maar als nieuwe mensen die toch nog steeds weer terugvallen in de oude, zondige natuur.
b. God verandert mensen! Daarmogen we niet te klein over denken.
c. Er bestaat het grote gevaar dat we te groot denken ovder de zonde en te klein over de Zoon.
d. Identiteit is een belangrijk onderwerp. Steeds zijn we op zoek naar een antwoord op de vraag: 'Wie ben ik?' Alleen in Christus vind je het antwoord.

Gespreksvragen:
1. Laat de 12 uitspraken op blz. 146 op je inwerken. Welke spreekt je aan? Welke vind je vreemd?
2. Geloof jij dat je door het werk van Christus' Geest daadwerkelijk kunt veranderen? Zie je bij jezelf en bij anderen ook een groei 'van heerlijkheid tot heerlijkheid'?
3. 'Lang en liefdevol kijken naar Jezus. Als je dat steeds vaker doet, zul je door zijn Geest gaan lijken op Jezus: je wordt een mooier mens' (blz. 143). Hoe doe jij dat: lang en liefdevol kijken?
4. Als kind van God vind je je identiteit alleen in Christus. Praat eerlijk door over verkeerde plaatsen waar jij je identiteit vaak zoekt (blz. 144 bovenaan).
5. Verlang jij naar het steeds voller kennen van de volheid van Christus? Of is het je nu wel vol genoeg, en moeten we het maar weer eens over iets anders hebben?
6. Hoe is jouw gemeente erop gericht om samen te groeien in het kennen van Christus met als doel: naar Hem toegroeien?


Avond 7: Toewijding aan Jezus

Bijbelse motto:
Ik waak over u zoals God over u waakt. Ik heb u aan één man uitgehuwelijkt, aan Christus, en ik wil u als een kuise bruid aan hem geven. Alleen vrees ik dat, zoals Eva door de slang op sluwe wijze bedrogen werd, uw gedachten worden weggelokt van de oprechte en zuivere toewijding aan Christus. (2 Korintiërs 11:2-3)

Opzet van de avond:
Deze avond heeft een wat andere opzet. Er is meer ruimte voor gebed, voor het luisteren naar muziek en voor zingen. De opzet zou bijvoorbeeld als volgt kunnen zijn (zie het bijhorende paper):

1. Zingen Psalm 103:5 en Psalm 63:2
2. Gebed
3. Luisteren naar 'Lord have mercy' van Michael W. Smith (Worship Again nr. 5) en er samen over doorpraten
4. Samen praten over gebedsonderwerpen (zie paper): welke vind je het belangrijkste?
5. Omschrijf in 20 woorden wie Jezus voor jou is
6. Zingen 'Jezus vol liefde'
7. Luisteren 'There is non like You' van Michale W. Smith (Worship Again nr. 9)
8. Samen bespreken wat toewijding inhoudt: Kijken naar Jezus wordt Lijken op Jezus (zie paper)
9. Afsluitend gebed